नोंद: वरील ब्लॉग मध्ये मी ‘सैराट’, ‘फॅन्ड्री’, ‘देऊळ’ असे आधुनिक क्लासिक्स आणि दादा कोंडके, अशोक सराफ यांचे विनोदी चित्रपट यांचे मिश्रण दिले आहे, जेणेकरून तरुण आणि ज्येष्ठ अशा सर्व वयोगटातील वाचकांना प्रतिसाद मिळेल.
मराठी चित्रपटांनी सामाजिक प्रश्नांना कधीही टाळले नाही. ‘समना’ पासून ते ‘कचरा लिंबू’ पर्यंत, ‘देऊळ’ पासून ते ‘न्हाई’ पर्यंत – प्रत्येक चित्रपटाने एक प्रश्न विचारला आहे. वैशिष्ट्य म्हणजे हा प्रश्न प्रेक्षकांवर ओरडून न विचारता, गंमतीशीर संवाद, अप्रतिम संगीत आणि नाट्यमय क्षणांतून मांडला जातो. विनोदी चित्रपटांचा राजा म्हणजे दादा कोंडके, ज्यांनी ‘आम्ही दोघी’, ‘बायकोचा भाऊ’ सारखे चित्रपट देताना कौटुंबिक विनोदाबरोबरच तत्कालीन सामाजिक विसंगतीवर टीका केली. movie in marathi
मराठी चित्रपटसृष्टीने नेहमीच वास्तवदर्शन, सामाजिक बांधिलकी आणि मनोरंजनाचा समतोल साधला आहे. ‘श्यामची आई’ असो की ‘सैराट’, ‘दुनियादारी’ असो की ‘नवरा माझा नवसाचा’ – प्रत्येक चित्रपट हा एक काळ, एक भावना आणि एक वेगळीच संस्कृती आपल्यापर्यंत पोहोचवतो. आजच्या या ब्लॉगमध्ये आपण मराठी चित्रपटांच्या त्या जादूचा उहापोह करणार आहोत, जी प्रेक्षकांना नाट्यगृहात बांधून ठेवते आणि पडद्यावरच्या व्यक्तिरेखांशी आपले नाते जोडते. ज्यांनी ‘आम्ही दोघी’
मराठी चित्रपटांची सर्वात मोठी ताकद आहे ती त्यातील आणि प्रांजळपणा . दादा कोंडके यांचे विनोदी अवतार असोत, की अशोक सराफ यांचा हास्यकल्लोळ, सुहासिनी देशपांडे यांच्या सश्रद्ध व्यक्तिरेखा असोत, की उर्मिला कानिटकर यांचा करारी डोळ्यांचा खेळ – हे कलाकार आपल्याला कधी ‘कलाकार’ वाटलेच नाहीत. ते आपले ‘काका’, ‘आई’, ‘बहीण’, ‘मैत्रीण’ वाटू लागले. उदाहरणच द्यायचे झाले तर ‘सैराट’ मधील परश्या (रिंकू राजगुरू) आणि अर्ची (अक्षया बोडस) यांचे प्रेम आपल्याला गावोगावच्या तरुण प्रेमकथांची आठवण करून देते. movie in marathi
मराठी चित्रपट म्हणजे केवळ दीड-दोन तासांचे मनोरंजन नाही. ते आपल्या संस्कृतीचा, बोलीभाषेचा, पोशाखाचा, खाण्यापिण्याचा, आणि सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे आपल्या ‘माणूसपणा’चा आरसा आहे. जेव्हा आपण एखादा मराठी चित्रपट पाहतो, तेव्हा आपण फक्त कथा पाहत नाही, तर एका प्रवासात सामील होतो. तो प्रवास असतो ‘आपल्यापुरता’, ‘आपल्यासाठीचा’.
काही वर्षांपूर्वी मराठी चित्रपट केवळ महाराष्ट्रातील शहरांपुरते मर्यादित होते. पण ओटीटी (नेटफ्लिक्स, अमेझॉन प्राइम, झी5, सोनी लिव्ह) ने ही सीमा पुसून टाकली. आज अमेरिका, युरोप, ऑस्ट्रेलियातील प्रेक्षक लग्नानंतरच्या रात्री ‘डुबक’ पाहतात, ‘जोगवा’ च्या गाण्यावर भांडतात, आणि ‘शाळा’ चित्रपटाने भारावून जातात. यामुळे दर्जेदार कमी बजेटच्या चित्रपटांनाही प्रेक्षक मिळू लागले आहेत.
तुम्हाला आठवतोय असा कोणता चित्रपट ज्याने तुमच्यात कायमचा बदल घडवला? कौटुंबिक विनोदी चित्रपट असोत की गंभीर सामाजिक कथा, प्रत्येक चित्रपट हा एक प्रेमपत्र आहे – ते आपल्याला लिहिलेले आणि आपण ते चिरकाल जपायचे.